Duurzaamheid: weven en verven met planten

Ervaar het TextielMuseum online

In de serie #madeinthetextiellab staan we stil bij bijzonder innovatieve, duurzame en inspirerende projecten die in de loop der jaren ontwikkeld zijn in het TextielLab. Deze editie staat in het teken van duurzaamheid en toont het werk ‘Vezels, bindingen en verfplanten’ van Nan Groot Antink. Een werk vervaardigd in opdracht van het TextielMuseum.

De focus in het werk van Nan Groot Antink (1954) ligt sinds 1990 op het verven met natuurlijke kleurstoffen van in- en uitheemse planten. Zij schildert er als het ware mee en laat zich in de keuze van planten dikwijls inspireren door de culturele en natuurlijke omgeving waarin zij werkt. ‘Vezels, bindingen en verfplanten’ zijn de drie bepalende componenten van haar werk voor de collectieopdracht. De kunstenaar selecteerde op basis van de vegetatie, die er vóór de bebouwing op het terrein van het museum te vinden was, een zevental verfplanten. In het TextielLab werkte Nan Groot Antink samen met een garen- en een weefspecialist om tot de meest geschikte bindingen van natuurlijke garens te komen op de weefmachine.

Maakproces

Na raadpleging van een plantdeskundige van de Universiteit Wageningen maakte zij een keuze uit de planten die waarschijnlijk vóór de bouw van het museum op het terrein groeiden. In het TextielLab liet Nan Groot Antink een proef van natuurlijke garens zoals zeewier, bamboe, organisch katoen en linnen, hennep en papier in verschillende bindingen weven. Het doek werd in stroken geknipt en met een selectie van de verfplanten geverfd.

Het verhaal van haar grootmoeder over de Tilburgse fabrieksarbeiders, die met hun urinekruiken over straat liepen, inspireerde haar om in de bibliotheek van het museum 19e-eeuwse verfrecepten uit te pluizen. De urine gebruikten ze in het verleden in de textielfabrieken om de verf beter aan het doek te laten hechten. De kunstenaar startte haar project met de oproep aan de mannelijke museummedewerkers om hun ochtendurine in potjes af te leveren. Die zette zij in het verfproces in.

Resultaat

Samen met het team van het TextielLab koos Nan Groot Antink een aantal natuurlijke garens en weefbindingen, waarop zij haar arbeidsintensieve verfprocedé toepaste. Haar uiteindelijke keuze van materialen en verfplanten: 1. hennep / heermoes, 2. organisch linnen / jeneverbes, 3. papier / berk, 4. papier / zuring, 5. abaca / sporkehout, 6. hennep / heide, 7. linnen-mesh / boerenwormkruid.

De minimalistische, subtiel gekleurde banen textiel, die in zachte golven op de grond vallen, stralen een serene stilte uit. In de glazen potten bevinden zich de verfplanten die zij gebruikte. ‘Vezels, bindingen en verfplanten’ is zo het indrukwekkende resultaat van het samenbrengen van duurzame natuurlijke materialen. De installatie is onderdeel van de collectie van het TextielMuseum en was in 2016-2017 te zien in de tentoonstelling ‘Rafelranden van de schoonheid’.

Tentoonstellingen

Meer te zien

Alle tentoonstellingen